Natuurlijke vijanden van bladluis

Een gezonde, groene en bloeiende tuin zorgt voor veel plezier. Niet alleen mensen kunnen ervan genieten, ook insecten genieten mee. Naast dat bijvoorbeeld vlinders, lieveheersbeestjes en zweefvliegen op planten afkomen kunnen ook schadelijke insecten een plant bezoeken. Een gezonde plant kan best wat bezoek van schadelijke insecten verdragen maar als het er heel veel worden dan krijgt de plant er last van en treedt er schade op. Is er sprake van een groot aantal schadelijke insecten die zich ook nog voor langere tijd op de plant vestigen dan spreken we over een plaag.

Natuurlijke vijanden van plagen

Elke plaag heeft van nature natuurlijke vijanden die helpen bij de bestrijding of beheersing van het schadelijke insect. Bij bladluizen komen we parasieten en predatoren tegen die bladluis op biologische wijze bestrijden. 

• De parasieten leggen hun eitjes in de bladluis. Uit de eitjes komen de larven in de bladluis ontwikkelt tot volwassen parasiet. Parasieten hebben een gastheer nodig om hun levensloop te doorlopen. Een voorbeeld van parasieten zijn de diverse soorten sluipwespen.
• De predatoren vangen de bladluis en eet deze op. lieveheersbeestjes en roofmijten zijn voorbeelden van predatoren.

Bladluizen: klein van stuk maar kunnen grote schade maken

Bladluizen zijn kleine insecten die zich voeden met plantensappen en zo grote schade kunnen aanrichten. Met hun steeksnuit boren ze in de plant en zuigen plantensap op waardoor ze ook voedingsstoffen aan de plant onttrekken. Plantensap bevat veel suikers. Bladluizen hebben deze suikers niet nodig en scheiden dit uit in de vorm van honingdauw, een kleverig laagje dat de plant plakkerig en vies maakt. Gelukkig zijn er natuurlijke vijanden die helpen om bladluis onder controle te houden. Hieronder lees je welke dit zijn.

Sluipwespen

Sluipwesp Aphidius parasiteert bladluis (foto:Biobest)

Sluipwespen zijn goede zoekers. Ze kunnen zelfs een enkele bladluis opsporen, nog voordat het zichtbaar is dat de plant last heeft van bladluis. Sluipwespen voeden zich met honingdauw en leggen hun eitjes in de bladluis. Het zijn dus parasieten en hebben bladluis nodig voor hun ontwikkeling. De larven die uit de eitjes komen eten de bladluis van binnenuit op, waardoor deze gemummificeerd achterblijft. Zodra de larven zich tot volwassen sluipwespen hebben ontwikkeld, knagen ze een rond gaatje wat de weg naar buiten wordt en gaan op zoek naar nieuwe bladluizen om te parasiteren. Er zijn verschillende sluipwespen die bladluis parasiteren. Zo parasiteert de sluipwesp Aphidius ervi vooraal de grotere bladluissoorten en Aphidius colemani de kleinere bladluissoorten. Andere voorbeelden zijn Praon en Aphelinus abdominalis. In de webshop verkopen we een mix van sluipwespen die met elkaar een breed scala aan bladluissoorten parasiteert.

Lieveheersbeestjes

larve van het lieveheersbeestje

In tegenstelling tot een sluipwesp is een lieveheersbeestje een predator en eet de bladluis op. Een lieveheersbeestje legt haar eitjes bij voorkeur in een bladluiskolonie. De larven die daaruit komen, beginnen meteen met eten. Ze kunnen per dag tot wel 150 bladluizen opeten. Als ze genoeg gegeten hebben dan verpoppen ze tot volwassen kevertje. Ook het volwassen stadium eet bladluis, wel wat minder dan de larven. De kevertjes leggen vervolgens weer eitjes tussen de bladluizen. Meer lezen over lieveheersbeestjes? Lees dan: “wat eten lieveheersbeestjes”.

Gaasvliegen

volwassen gaasvlieg

Een andere natuurlijke vijand van de bladluis is de gaasvlieg, die net zo te werk gaat als het lieveheersbeestje. De volwassen gaasvliegen leggen eitjes bij bladluizen. De larven die uit de eitjes kruipen eten de bladluizen op tot wel een paar honderd per dag. Als ze genoeg gegeten hebben verpoppen de larve zich tot volwassen gaasvlieg. De gaasvlieg dankt zijn naam aan de grote, fijne vleugels die lijken op gaas. Er zijn meerdere soorten gaasvliegen. Het vaakst zien we de groene gaasvlieg maar ook de bruine gaasvlieg komen we van nature in tuinen tegen. Lees de verschillen tussen deze twee gaasvliegen in de blog: “gaasvliegen”. 

Galmuggen

larve galmug tussen bladluis

De galmug Aphidoletes aphidimyza bestrijdt ook bladluis door ze op te eten. De volwassen galmug legt eitjes tussen de bladluis waaruit de larven komen welke de bladluis opeten. Deze larven zijn oranjeachtig van kleur en pootloos. Als de larven voldoende hebben gegeten verpoppen ze naar het volwassen stadium. Het volwassen mugje gaat weer op zoek gaat naar de volgende bladluiskolonie. Het volwassen mugje eet geen bladluis maar de larven eet er zo’n 10-100 gedurende het larvenstadium.

Zweefvliegen

Tot slot de zweefvlieg, die je herkent aan zijn gestreepte oranje/geel-zwarte patroon. Ze worden nogal eens verward met wespen, wat voor de zweefvliegen heel gunstig is. Zo worden ze namelijk niet door vogels opgegeten. De zweefvlieg is net als het lieveheersbeestje en de gaasvlieg een predator en eet de bladluis op. Ook zweefvliegen leggen hun eitjes midden in de bladluiskolonie, zodat hun larven zich direct kunnen voeden. Wanneer deze zich tot volwassen zweefvliegen hebben ontwikkeld, gaan ze zelf eitjes leggen in de bladluiskolonie.  

Natuurlijke vijanden inzetten in je tuin

De inzet van natuurlijke vijanden wordt al vele jaren succesvol toegepast in kassen binnen de professionele tuinbouw. Afhankelijk van het gewas kiest de kweker voor een specifieke natuurlijke vijand maar vaak voor een combinatie van meerdere natuurlijke vijanden om de bladluis biologisch te bestrijden.

Ook in particuliere tuinen en hobbykassen blijkt biologische bestrijding van bladluis zeer effectief. Soorten als lieveheersbeestjes of groene gaasvliegen worden geleverd als larve. Deze larven moeten eerst veel eten voordat ze kunnen verpoppen naar het volwassen stadium en vleugels krijgen. Door de larven bij de bladluis uit te zetten kunnen ze gelijk beginnen met eten.

Bij sluipwespen, zweefvliegen en galmuggen werkt dat anders. Deze producten bevatten het volwassen- of popstadium. Zodra deze worden uitgezet kunnen ze wegvliegen waardoor buiten uitzetten niet veel nut heeft. In een kasje of binnen kunnen ze echter uitstekend worden ingezet en zorgen ze voor een effectieve en natuurlijke bestrijding van bladluis.

Natuurlijke vijanden komen in de vrije natuur voor, maar wil je de plaag -vooral in het voorjaar- sneller aanpakken, dan is het uitzetten van natuurlijke vijanden een oplossing. Twijfel je welke biologische bestrijder voor jou het beste werkt? Neem dan gerust contact op.